Salonda en sık duyduğum soru bu: “Ağırlık kaldırırsam iri görünür müyüm?” Cevap için kadınlarla erkeklerin aynı ağırlık programını yaptığı 29 araştırmayı bir araya getiren 2025 tarihli bir meta-analize baktık.
Kısaca: Aynı programla kadınların kasları, kendi başlangıçlarına göre erkeklerinkiyle aynı oranda büyüdü. Toplam artış erkeklerde biraz daha fazlaydı ve bu fark üst vücutta görüldü. Ağırlık kaldırmak kadını erkeğe benzetmiyor, kaslarını güçlendiriyor.
Araştırma ne yaptı?
- Araştırma
- Refalo ve ark., PeerJ, 2025
- Tür
- Meta-analiz: birçok çalışmanın sonuçlarını birleştiren analiz
- Kapsam
- 29 çalışma; 1.278 erkek ve 1.537 kadından ölçüm
- Kimler
- 18–45 yaş; 23 çalışmada katılımcılar ağırlığa yeni başlıyordu
- Süre
- 6–24 haftalık programlar (ortalama 11 hafta)
Her çalışmada kadınlar ve erkekler aynı ağırlık programını yaptı ve kas büyüklüğü ölçüldü. Araştırmacılar iki şeye baktı: kasın kendi başlangıcına göre yüzde kaç büyüdüğü (göreli artış) ve toplamda ne kadar büyüdüğü (mutlak artış).
Asıl fark: testosteron
Erkeklerle kadınlar arasındaki kas farkının başlıca nedeni testosteron hormonu. Ayrı bir derlemeye (Handelsman ve ark., 2018) göre kandaki testosteron yetişkin erkeklerde 7,7–29,4 nmol/L, adet gören kadınlarda 0–1,7 nmol/L aralığında; yani erkeklerde 15 kattan fazla. Aynı derlemeye göre fiziksel aktivite bu farkı ancak küçük ölçüde değiştiriyor.
Ne buldu?
- Göreli artış benzer: Erkeklerle kadınlar arasındaki fark yalnızca %0,69 puandı ve hesaplanan aralık (−1,50 ile +2,88) sıfırı içeriyordu. Yani kadınların kasları, kendi başlangıçlarına göre erkeklerinkiyle aynı oranda büyüdü.
- Toplam artış erkeklerde biraz fazla: Erkeklerin kası toplamda biraz daha fazla büyüdü; fark küçük.
- Bölgeye göre: Bu küçük fark üst vücutta görüldü; alt vücutta belirgin bir fark yoktu.
Bilinmesi gerekenler
- Çalışmalar çoğunlukla 18–45 yaş arası, ağırlığa yeni başlayan kişilerle ve 6–24 haftalık programlarla yapıldı. Ölçülen şey görünüş değil, kas büyüklüğüydü.
- Ağırlık antrenmanının kadınlarda dinlenme testosteronuna etkisine özel bir meta-analiz yok; hormon bilgisi Handelsman 2018 derlemesinden.
Kaynaklar
- Refalo MC, Nuckols G, Galpin AJ ve ark. (2025). Sex differences in absolute and relative changes in muscle size following resistance training in healthy adults: a systematic review with Bayesian meta-analysis. PeerJ 13:e19042. doi:10.7717/peerj.19042 · PubMed · Tam metin (PMC)
- Handelsman DJ, Hirschberg AL, Bermon S (2018). Circulating testosterone as the hormonal basis of sex differences in athletic performance. Endocrine Reviews 39(5):803–829. doi:10.1210/er.2018-00020 · Tam metin (PMC)
Bu yazı bilgilendirme amaçlıdır, tıbbi tavsiye değildir. Sağlık durumunla ilgili kararlar için doktoruna danış.
